Τρίτη, 4 Ιουλίου 2017

Οι εκτελέσεις από τους Ναζί στη Ν.Ευκαρπία Θεσσαλονίκης

Κάθε 31 Ιουλίου οι κάτοικοι της Νέας Ευκαρπίας και όλης της Θεσσαλονίκης τιμούν τη μνήμη των 17 πατριωτών που εκτελέστηκαν από τους Γερμανούς κατακτητές και τους ταγματασφαλίτες «Έλληνες» συνεργάτες τους, προκειμένου να πλήξουν το κίνημα της Εθνικής Αντίστασης αλλά και να αποτρέψουν τη  συνέχιση των δραπετεύσεων πατριωτών από το φοβερό στρατόπεδο συγκέντρωσης του Παύλου Μελά.

Ο αρχιδήμιος Δάγκουλας νεκρός στο Κεντρικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης
Και πράγματι: Οι οργανωμένοι στον εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα κάτοικοι της Νέας Ευκαρπίας είχαν βοηθήσει ενεργά στη δραπέτευση και στη συνέχεια τη φυγάδευση από το γειτονικό στρατόπεδο του Παύλου Μελά πολλών Ελλήνων πατριωτών, καθώς επίσης και στρατιωτών των συμμαχικών δυνάμεων που ήταν  έγκλειστοι εκεί. Είναι χαρακτηριστικό ότι συνολικά είχαν διασωθεί τότε 130 σύμμαχοι στρατιώτες, εκ των οποίων 30 Άγγλοι, 40 Ρώσοι και 60 Σέρβοι.
Ήταν ξημερώματα της Δευτέρας 31 Ιουλίου του 1944, όταν οι Γερμανοί, συνοδευόμενοι από τους συμμορίτες του Δάγκουλα, περικύκλωσαν το χωριό και κάλεσαν με κατάλογο 17 Ευκαρπιώτες να παρουσιαστούν στην κεντρική πλατεία. Από αυτούς βρήκαν τους 14 και τους συγκέντρωσαν στα θεμέλια της υπό ανέγερση εκκλησίας του Αγίου Γεωργίου, όπου τους ανέκριναν για να μαρτυρήσουν τους συνεργάτες τους. Από εκεί, τους οδήγησαν στη θέση όπου βρίσκεται σήμερα το μνημείο που κατασκευάστηκε το 1981 - μετά από ενέργειες των συγγενών των θυμάτων - όπου και εκτελέστηκαν σε 3 διαδοχικές ομάδες και ρίχτηκαν σε έναν ασβεστόλακκο.
Οι Δαγκουλαίοι, είχαν πάει πολλές φορές στη Νέα Ευκαρπία για πλιάτσικο και για να αρπάξουν βίαια τυριά και πρόβατα, καθώς πολλοί κάτοικοι ήταν κτηνοτρόφοι. Τα ξημερώματα της 31 Ιουλίου 1944 ήρθαν όμως για άλλους λόγους. Το τάγμα του Δάγκουλα, με τον ίδιο επικεφαλής και συνοδευόμενο από γερμανούς στρατιώτες, περικύκλωσε την κοινότητα ώστε να μην υπάρχει δυνατότητα διαφυγής.

Μετά από έρευνες για την ανακάλυψη «κομμουνιστών», οι Δαγκουλαίοι αποχώρησαν αφαιρώντας χρυσαφικά, κουβέρτες, έως και κατσαρόλες. Οι άντρες του Δάγκουλα οδήγησαν στην πλατεία όσους είχαν συλλάβει οι Γερμανοί καθώς πήγαιναν στις αγροτικές ή κτηνοτροφικές τους εργασίες. Στην πλατεία είχαν επίσης συγκεντρωθεί όλοι οι κάτοικοι μαζί με τους πρόσφυγες από γειτονικές περιοχές που φιλοξενούνταν στο χωριό. Οι συγκεντρωμένοι χωρίστηκαν στα δύο, από τη μία οι πρόσφυγες και από την άλλη οι γηγενείς κάτοικοι. Τότε ο Δάγκουλας έβγαλε από την τσέπη του μια κατάσταση και διάβασε τα ονόματα δεκαεπτά ατόμων. Δεκατέσσερις δήλωσαν παρόντες.

Περίπου στις 8 το πρωί οδηγήθηκαν μαζί με τον ανήλικο Κωνσταντίνο Μίλκογλου στο δημοτικό σχολείο. Παρουσία του γερμανού αξιωματικού και του Δάγκουλα, οι δεκαπέντε κρατούμενοι ανακρίθηκαν και ξυλοκοπήθηκαν άγρια. Μια ομάδα Δαγκουλαίων τους μετέφερε έπειτα στο ρέμα, στον ασβεστοκάμινο, όπου τους χώρισαν σε τρεις ομάδες των πέντε ατόμων. Οι υπόλοιποι κάτοικοι παρέμειναν συγκεντρωμένοι στον χώρο που είχε οριστεί εξαρχής υπό την επίβλεψη των αντρών του Δάγκουλα, οι οποίοι κατανάλωναν κρύες μπύρες. Μέσα σε μία ώρα το αποτρόπαιο έγκλημα είχε ολοκληρωθεί. Οι άντρες του Δάγκουλα διέταξαν τέσσερις-πέντε χωρικούς να θάψουν τα πτώματα μέσα σε έναν λάκκο. Κατόπιν έδωσαν εντολή στο συγκεντρωμένο πλήθος να διαλυθεί.

Ακολούθως πέρασαν από το σπίτι του προέδρου της κοινότητας Αθανάσιου Τσουρέκα, τον οποίο είχαν αναγκάσει να ψήσει αρνιά, και διασκέδασαν εκεί τρώγοντας και πίνοντας μέχρι το απόγευμα. Όταν αποχώρησαν, δεν παρέλειψαν να «απαλλοτριώσουν» μέρος της περιουσίας των χωρικών, απειλώντας τους πρόσφυγες να εγκαταλείψουν το χωριό.

Τα ονόματα των εκτελεσμένων ηρώων
Από το 1981 και μετά, κάθε χρόνο, την τελευταία Κυριακή του Ιουλίου πραγματοποιείται μνημόσυνο για να τιμάται η μνήμη των πεσόντων ηρώων της Νέας Ευκαρπίας. Τα ονόματά τους είναι:

Αράπογλου Κ. Σταύρος                    ετών 31
Ατζέμογλου Ε. Κωνσταντίνος          ετών 32
Γελεφέσης Δ. Νικόλαος                    ετών 35
Γνωστόπουλος Σ. Απόστολος         ετών 57
Καχριμάνης Τ. Κωνσταντίνος          ετών 23
Μίλκογλου Μ. Κωνσταντίνος           ετών 23
Μίλκογλου Μ. Παύλος                      ετών 31
Παπαδόπουλος Σ. Χαράλαμπος     ετών 30
Παρμακλής Δ. Αθανάσιος                ετών 29
Τενεκετζής Β. Ευστράτιος                ετών 47
Τσινός Γ. Παντελής                           ετών 28
Τσινός Γ. Κωνσταντίνος                   ετών 23
Τσίκος Κ. Σωκράτης                         ετών 49

Χατζηγιαχτζίδης Σ. Γεώργιος           ετών 22

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου